Laadpaal kiezen: 1-fase of 3-fase, 11 of 22 kW en vaste kabel of contactdoos

Een laadpaal kies je niet op het hoogste getal op de doos, maar op wat je meterkast, je auto en je rijpatroon aankunnen. In deze gids lopen we de drie keuzes door die het meeste verschil maken: het aantal fasen, het laadvermogen en de vraag of je een vaste kabel wilt. De cijfers over het aanbod komen uit onze eigen database van 67 thuislaadpalen van 18 merken, die je op de laadpalenpagina kunt vergelijken.

Stap 1: kijk eerst in de meterkast

Het laadvermogen wordt begrensd door je aansluiting. Nederlandse huishoudens hebben meestal een 1-fase of een 3-fase aansluiting; netbeheerder Liander biedt voor woningen onder meer 1x35A, 1x40A, 3x25A en 3x35A aan, waarbij de 1x25A en 1x35A niet meer nieuw worden aangevraagd ¹. Op de hoofdschakelaar of de aansluitkast staat wat je hebt.

Liander adviseert een 3x25A-aansluiting zodra je een laadpaal combineert met zonnepanelen, een warmtepomp of elektrisch koken ². Heb je nu 1-fase, dan kost verzwaren naar 3x25A bij Liander in 2026 eenmalig € 368,77 inclusief btw ³. Andere netbeheerders rekenen eigen tarieven.

Waarom je niet zomaar naar 3x35A gaat

Het verschil zit niet in de eenmalige kosten, maar in het jaarlijkse capaciteitstarief. Bij Liander betaal je in 2026 voor een aansluiting tot en met 3x25A in totaal € 478,04 per jaar aan netwerkkosten; voor 3x35A of 3x40A is dat € 1.936,14 per jaar ⁴. Dat is ruim € 1.450 per jaar extra, alleen om sneller te kunnen laden. Voor bijna iedereen is 3x25A met slimme verdeling (load balancing) de betere keuze.

Stap 2: 11 of 22 kW?

In onze database kan 63% van de laadpalen (42 van de 67) 22 kW leveren, 12 modellen zijn 11 kW en 13 modellen zijn 1-fase met 7,4 kW. Dat 22 kW-aanbod zegt vooral iets over de markt, niet over wat je nodig hebt:

• De auto bepaalt mee. Veel elektrische auto’s laden via wisselstroom (AC) met maximaal 11 kW. Een 22 kW-paal laadt zo’n auto niet sneller. Kijk in de specificaties van je auto naar het AC-laadvermogen van de boordlader.
• De aansluiting bepaalt mee. Op 3x25A haal je 22 kW niet (zie tabel). Een 22 kW-paal die op 16 A per fase is ingesteld, laadt gewoon op 11 kW.
• Je rijpatroon bepaalt de rest. Een auto die ‘s avonds 8 tot 10 uur aan de paal staat, laadt op 11 kW ruim 80 kWh bij: meer dan genoeg voor de meeste dagritten.

Wanneer is 22 kW dan wel handig? Als je auto 22 kW AC ondersteunt, je al een zware aansluiting hebt, of als twee auto’s tegelijk moeten laden. Een 22 kW-model kopen en op 11 kW laten installeren kan ook, om later niet te hoeven vervangen; het verschil in aanschafprijs is vaak klein.

Laden op 1-fase

Op een 1-fase aansluiting laad je maximaal 7,4 kW (32 A) en in de praktijk minder, omdat dezelfde fase ook je wasmachine en inductieplaat voedt. Voor een auto die ‘s nachts laadt en dagelijks 40 à 50 km rijdt, is dat meestal genoeg. Wil je laden op zonnestroom, kijk dan naar een paal die kan wisselen tussen 1- en 3-fase: in onze database vermelden 10 modellen die fase-omschakeling. Zo kun je bij weinig zon al vanaf ongeveer 1,4 kW (6 A op één fase) laden in plaats van pas vanaf ruim 4 kW op drie fasen.

Stap 3: vaste kabel of contactdoos

Van de 58 laadpalen in onze database waarvan de aansluitvorm bekend is, hebben er 26 alleen een contactdoos, 10 alleen een vaste kabel en 22 zijn in beide uitvoeringen te koop. Let bij een vaste kabel op de lengte: meet de afstand van de muur tot de laadklep van je auto en tel er een meter bij.

Stap 4: functies die je later niet meer toevoegt

• Load balancing. Laat de paal meten wat je huis verbruikt en schaal het laadvermogen daarop. 60 van de 67 laadpalen in onze database vermelden load balancing, maar het werkt pas met een meter of P1-koppeling. Meer in onze gids over load balancing; laadpalen die direct op de slimme meter aansluiten staan in de selectie laadpalen met P1-aansluiting.
• MID-gecertificeerde kWh-meter. Nodig als je werkgever je laadstroom vergoedt en om ERE’s te laten inboeken. Van de 36 modellen waarvan we het weten, hebben er 30 een MID-meter; zie de selectie met MID-meter en onze ERE-gids.
• Aardlekbeveiliging. Een laadpunt heeft een aardlekschakelaar nodig die ook gelijkstroomlekken afhandelt: een type B, of een type A in combinatie met 6 mA DC-detectie. Bij 48 modellen in onze database zit die DC-detectie in de paal ingebouwd, wat de installatie eenvoudiger maakt.
• Open standaard (OCPP). Daarmee kun je later van app of laadpasaanbieder wisselen zonder nieuwe paal.
• Buitenbestendigheid. Alle 65 modellen met een opgegeven temperatuurbereik werken tot minimaal −25 °C; kijk voor een paal aan de straatkant ook naar de IP-klasse (IP54 of hoger) en de IK-klasse tegen stoten.

Kort samengevat

1. Heb je 3x25A? Kies 11 kW (of 22 kW die op 11 kW wordt ingesteld) met load balancing.
2. Heb je 1-fase en veel laadbehoefte? Vergelijk verzwaren naar 3x25A met een 7,4 kW-paal; ga niet zwaarder dan 3x25A zonder de netkosten door te rekenen.
3. Kies de kabel op gebruiksgemak, en een MID-meter als er ooit iemand anders voor je stroom betaalt.

Vergelijk de modellen die aan jouw eisen voldoen naast elkaar in de vergelijker.