Garantie en degradatie van zonnepanelen: wat is normaal?

Zonnepanelen gaan lang mee, maar ze leveren elk jaar een klein beetje minder. Hoe snel dat gaat, en wat de fabrikant daarover belooft, verschilt per merk en type. In deze gids lees je hoe je garanties vergelijkt en welke degradatie realistisch is.

Twee soorten garantie

Bij zonnepanelen krijg je bijna altijd twee aparte garanties:

De vermogensgarantie klinkt het mooist, maar in de praktijk is de productgarantie vaak belangrijker: een defect paneel levert nul, terwijl normale degradatie maar een paar procent scheelt.

Hoe snel degraderen zonnepanelen echt?

De bekendste analyse komt van het Amerikaanse NREL, dat bijna 2.000 gemeten degradatiewaarden van panelen en systemen verzamelde ¹:

• mediaan 0,5 % per jaar, gemiddelde 0,8 % per jaar;
• 78 % van alle metingen lag onder 1 % per jaar;
• volgens de onderzoekers is ongeveer 0,5 % per jaar nodig om een gangbare vermogensgarantie van 25 jaar te halen; dunne-filmpanelen zaten in hun data vaker dichter bij 1 % per jaar.

Het Planbureau voor de Leefomgeving rekent voor Nederlandse SDE++-systemen met een gemiddelde afname van 0,64 % per jaar ²; Fraunhofer ISE gebruikt in zijn kostenberekeningen 0,5 % per jaar ³.

Rekenvoorbeeld: wat betekent een garantie van 25 jaar?

Stel, de vermogensgarantie belooft na 25 jaar nog 80 % van het nominale vermogen. Dat komt neer op gemiddeld 0,8 % verlies per jaar. Een garantie die na 25 of 30 jaar nog 85–90 % belooft, vraagt dus een veel stabieler paneel.

Ter vergelijking, zo ziet de restcapaciteit eruit bij verschillende jaarlijkse degradatie (lineair gerekend):

Veel fabrikanten rekenen met een grotere daling in het eerste jaar (door lichtgeïnduceerde degradatie) en daarna een vaste lineaire daling. Kijk dus naar beide getallen in het garantiecertificaat.

Normale veroudering of een gebrek?

Niet elk vermogensverlies is normale degradatie. Oorzaken die verder gaan dan gebruikelijk en een garantieclaim kunnen zijn:

• Lichtgeïnduceerde degradatie (LID/LeTID): vermogensverlies in de eerste maanden; normaal tot de waarde die de garantie voor jaar 1 toestaat.
• Potentiaalgeïnduceerde degradatie (PID): verlies door hoge systeemspanning ten opzichte van aarde, vaak het sterkst aan één kant van de string.
• Microscheurtjes in cellen, bijvoorbeeld door transport, over de panelen lopen of hagel; zichtbaar op elektroluminescentiebeelden.
• Hotspots: losse cellen die veel warmer worden dan de rest, zichtbaar met een warmtebeeldcamera.
• Delaminatie of verkleuring van de inkapselingsfolie.

Zakt één string in je omvormer-app duidelijk weg, laat het dan eerst vastleggen door een installateur voordat je een claim indient.

Wat zegt certificering over levensduur?

Panelen die in Europa verkocht worden, zijn meestal getest volgens IEC 61215 (ontwerpkwalificatie) en IEC 61730 (veiligheid). IEC 61215 bevat onder meer thermische cycli, vochtige warmte en mechanische belasting. De IEC benadrukt echter dat de testresultaten geen kwantitatieve voorspelling van de levensduur zijn ⁴. Een certificaat is dus een ondergrens, geen belofte van 30 jaar.

Milieu Centraal gaat uit van een levensduur van ongeveer 25 jaar, waarbinnen panelen zich terugverdienen; hoe snel precies verschilt per situatie ⁵. De omvormer gaat meestal minder lang mee dan de panelen, dus reken op een vervanging.

Onze data over garanties

Eerlijk is eerlijk: de paneelgegevens in onze database komen uit de Californische CEC-lijst en die bevat geen garantievelden. We tonen daarom geen garantiewaarden per paneel. Controleer ze altijd in het garantiecertificaat van de fabrikant (niet alleen de brochure).

Checklist bij het vergelijken van garanties

1. Looptijd productgarantie – en of die alleen geldt bij installatie door een gecertificeerde installateur.
2. Vermogensgarantie – startwaarde na jaar 1, jaarlijkse daling en eindwaarde.
3. Wie betaalt arbeid en transport bij een claim? Dat staat vaak níet in de fabrieksgarantie.
4. Waar claim je? Een Europese vestiging of importeur maakt het eenvoudiger. Gaat de fabrikant failliet, dan is de garantie vaak weinig waard; vraag naar een verzekerde garantie.
5. Installatiegarantie – de installateur staat apart garant voor lekkages, bekabeling en montage.
6. Omvormer – aparte garantie, vaak korter; zie onze omvormers.

Vergelijk panelen op meetbare waarden in onze zonnepanelen-database.