Warmtepompboiler of warmtepomp: wat is het verschil en wanneer kies je welke?

Een warmtepompboiler en een warmtepomp voor verwarming gebruiken dezelfde techniek, maar ze lossen een ander probleem op. De ene maakt warm tapwater, de andere verwarmt het hele huis. Dat verschil bepaalt hoe je ze beoordeelt, hoe je ze vergelijkt en wanneer welke past.

Wat doet een warmtepompboiler?

Een warmtepompboiler heeft één taak: tapwater verwarmen voor douche, wastafel en keuken. Het toestel zit op of naast een boilervat, haalt warmte uit omgevingslucht en slaat het warme water op tot je het nodig hebt. Het haalt die warmte uit de ruimte waarin het staat, uit buitenlucht of uit ventilatielucht, afhankelijk van het type. Het energielabel noemt bij toestellen met een buitendeel dan ook een geluidsvermogen binnen én buiten ¹.

Europese regels bepalen hoe zo’n toestel wordt beoordeeld. Het energielabel voor waterverwarmers, boilers en pakketten staat in Verordening (EU) nr. 812/2013. Die geldt voor waterverwarmers tot 70 kW en opslagvaten tot 500 liter ¹.

Wat is het verschil met een gewone warmtepomp?

Combinatietoestellen die zowel verwarmen als tapwater maken, vallen buiten de verordening voor waterverwarmers en hebben een eigen label voor verwarmingstoestellen ¹. Een warmtepomp voor verwarming levert dus wel warm water als je er een boilervat aan koppelt, maar de prestaties van die combinatie staan niet op het label van een warmtepompboiler.

Hoe lees je de cijfers?

Het tapwaterrendement ηwh laat zien hoeveel nuttige warmte je krijgt ten opzichte van de benodigde energie. Het rekent elektriciteit om naar primaire energie met een factor 2,5 ¹. Daardoor kan een goede warmtepompboiler boven de 100% komen, terwijl een gewone elektrische boiler daar ver onder blijft. Het voorbeeld van EPREL laat dat zien: een toestel met tapprofiel XL haalt 129% in een gemiddeld klimaat, 119% in een kouder en 153% in een warmer klimaat ².

Het tapprofiel zegt hoeveel warm water de fabrikant voor het label heeft aangegeven, van heel weinig (3XS) tot veel (4XL). Vergelijk ηwh en jaarverbruik daarom alleen binnen hetzelfde profiel. Meer uitleg staat in onze gids over het energielabel van een warmtepompboiler.

Wanneer kies je welke?

• Je vervangt een elektrische boiler of een gasgeiser en je hebt geen warmtepomp voor verwarming: een warmtepompboiler is dan de logische stap.
• Je hebt al een warmtepomp voor verwarming: onderzoek eerst of die een boilervat kan voeden. Dat is vaak de eenvoudigste en zuinigste route.
• Je wilt je woning verwarmen: dan heb je een warmtepomp voor verwarming nodig, geen warmtepompboiler.
• Je hebt weinig ruimte of een koude stookruimte: kijk naar het geluid en naar waar het toestel zijn warmte vandaan haalt.

Wat onze pagina’s laten zien (en wat niet)

Onze gegevens komen uit het Europese productregister voor energielabels (EPREL). Daarin staan het tapwaterrendement, de energieklasse, het tapprofiel, het jaarverbruik en het geluid. Boilerinhoud, opwarmtijd en elektrisch vermogen staan niet in dat register. Controleer die in het datasheet van de fabrikant voordat je koopt. Op de categoriepagina kun je modellen filteren en naast elkaar zetten.

Veelgemaakte misverstanden

• Een rendement boven de 100% kan niet. Het kan wel, omdat ηwh ten opzichte van primaire energie wordt berekend.
• Een groter tapprofiel is een beter toestel. Het profiel zegt iets over het aangegeven gebruik, niet over de kwaliteit. Grote profielen halen vaak hogere rendementen zonder dat het toestel beter is.
• Het energielabel vertelt alles. Het label geeft geen boilerinhoud en geen opwarmtijd, terwijl die voor je dagelijkse comfort minstens zo belangrijk zijn.

Checklist voor je keuze

1. Weet welke taak je zoekt: alleen tapwater of ook verwarming.
2. Kies een tapprofiel dat past bij je dagelijkse warmwatergebruik.
3. Vergelijk ηwh en jaarverbruik binnen hetzelfde profiel.
4. Kijk naar het geluid binnen, zeker als het toestel in een woonruimte staat.
5. Vraag naar boilerinhoud, opwarmtijd en aansluitingen in het datasheet.